Bağışıklık Güçlendirme Stratejilerinde Yanlışlar ve Doğru Yaklaşımlar

Sonbahar ve kış aylarının gelmesiyle birlikte enfeksiyonlar süratle artış gösterirken, bağışıklık sistemini desteklemek her zamankinden daha elzem hale geliyor. Acıbadem Fulya Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Uzmanı, ve fonksiyonel tıp alanında çalışmalar yapan Prof. Dr. Cihadiye Elif Öztürk, soğuk mevsimlerde bağışıklık sağlığını desteklemek, sadece bir mucizevi besin veya takviyeye değil, bilimsel geniş kapsamlı yaşam tarzı değişikliklerine güçlenir. Vitamin ve mineral takviyelerinin gelişigüzel kullanımı etki yerine ciddi risk olabilir. Bu yüzden, laboratuvar sonuçlarıyla eksiklikler belirlenmeden rastgele takviyelere yapılmamalı.

Prof. Dr. Öztürk, kış öncesinde bağışıklığı artırmanın bilimsel 7 temel prensibini sıraladı. Ayrıca uyarılar ve önemli önerilerde bulundu.

İç organlarımız ve mikroorganizmalar: Bağışıklığın temel taşları

İç organlarımızda yaşayan bakteri, bağışıklık sisteminin kontrolü ve bedenin savunma mişların yapısında önemli katkı üstleniyor. Yaklaşık %70 oranında bağışıklık hücreleri diğer organlarda değil bulunuyor. Klinik çalışmalar sık probiyotik ve prebiyotik tüketiminin, yararlı bakterileri beslediğini ve koruyucu bakterilerin sayısını arttırdığını gösteriyor. Bu da üst solunum yolu enfeksiyonlarının süresini ve sebebini önlemeye yardımcı. Bu nedenle, ev yapımı yoğurt, kefir, turşu, şıra, soğan, sarımsak, pırasa, muz, lahanagiller, pancar gibi gibi besinleri beslenmenize ekleyin. Ancak, bu besinleri alırken, tehdit grubunda iseniz, öncelikle doktor danışmanız gerekiyor.

Vitaminler, mineraller ve bağışıklık: Dengeyi nasıl kurmalı?

D vitamini, C vitamini, çinko, demir ve B grubu vitaminler bağışıklık koruma mekanizmasında çok kritik rol üstleniyor. Ancak bu vitamin ve minerallerin düzeyleri her bireye aynı şekilde verilmemeli. Bunun yanı sıra, özellikle D vitamini ihtiyaç uzman değerlendirmesiyle tespit edilip ve eksiklik saptanırsa, uygun destek planlanmalı. Dengeli ve çeşitli bir beslenme program ise, vücudun ihtiyaçlarını karşılamasına katkı oluyor.

Yetersiz uyku, bedende iltihap ve stres hormonunun yükselmesine neden olur, böylece enfeksiyonlarla mücadelede etki azalır. Araştırmalar gün 7-9 saat düzenli uyumanın başlıca 23:00-04:00 saatleri arasında uyumanın kritik önem taşıdığını kanıtlamaktadır. İyi uyku, melatonin hormonunun salgılanmasını sağlar.

Günlük fiziksel aktiviteler, bağışıklık seviyesini artırmanın yanı sıra beden sağlığını da geliştirir. Haftada en az 150 dakika, örneğin 30 dakika hızlı yürüyüşler veya diğer aerobik aktiviteler, güçlü bir yaşamın temel şehirlerinden biri. Tabii, egzersiz kişinin yaşına ve sağlık durumuna uygun olmalı. Düzenli hareket etmek, aşırı zorlamadan ziyade tercih edilerek sağlam sağlanmalı.

Hidrasyon ve nemli mukozalar: Virüslere karşı ilk savunma

Kuruyan burun ve boğaz mukozası, virüslerin hücreler içine tutunmasını kolaylaştırıyor. Bu nedenle, soğuk havalarda susama hissi küçüldüğünde, mukoza zarlarının nemli kalması istenir. Günlük sıvı ihtiyacı bireye göre değişebilir, yaş, aktivite seviyesine ve iklim şartlarına göre farklılık gösterebilir. Yine de, herkes susuz kalmadan yeterince su içmeli, gün boyunca susamaktan kaçınmalı. Bu şekilde, mukozaların daha iyi nemli kalması sağlanır ve virüslerin sokulması kolaylaşır.

Güneş ışığı ve D vitamini: Kış aylarında dikkat edilmesi gerekenler

İlkbahar ve yaz aylarında güneş, vücudun D vitamini üretimini destekliyor. Ancak, kış aylarında, ülkemizin enleme ulaşmayı başaramayan UV-B güneş ışınları nedeniyle D vitamini üretimi oldukça zorlaşıyor. Bu durumda, güneşli saatlerde dahi D vitamini üretilemediği için, besleyici beslenmeye önem vermek ve doktor kontrolünde takviye almak önemli. Güvenli ve dengeli güneş ışığına maruz kalmak, melatonin üretimini sağlar ve bağışıklık sistemine katkı sağlar. D vitamini takviyeleri, aşırı dozlarda kullanıldığında sağlığa zarar verebilir; bu nedenle, doktor kontrolüyle ve uygun alınmalıdır.

Prof. Dr. Öztürk, kış boyunca enfeksiyonlardan korunmanın en önemli yollarından birinin, risk grubundakilere mevsimsel grip aşısı yaptırmak olduğunu belirtiyor. Ayrıca, kalabalık yerlerde maske takmak, hasta kişilerle yakın temastan uzak durmak ve elleri en az 20 saniye boyunca su ve sabunla yıkamak, enfeksiyon riskini önlemeye yardımcı.